Khi tìm hiểu về kính thông minh AI , bạn có thể bắt gặp thuật ngữ Waveguide – công nghệ ống dẫn sóng quang học cho phép hiển thị thông tin ngay trong tầm nhìn mà vẫn giữ tròng kính trong suốt. Đây là công nghệ được sử dụng trên những mẫu kính như Rokid Glasses và INMO Go 3, giúp người dùng xem thông báo, phụ đề dịch thuật, chỉ dẫn và nội dung từ trợ lý AI mà không cần liên tục nhìn vào điện thoại. Vậy Waveguide hoạt động như thế nào, có ưu nhược điểm gì và hai mẫu kính này sử dụng công nghệ ra sao?
Khác với XREAL One Pro, VITURE Pro sử dụng tấm nền màn hình Micro OLED và sử dụng thấu kính phản chiếu. Công nghệ ống dẫn sóng quang học khiến màn hình kính AI trở nên khác biệt. Tìm hiểu công nghệ màn hình kính AR
Tóm tắt nhanh: Công nghệ màn hình Waveguide trên kính AI
- Waveguide là gì? Công nghệ ống dẫn sóng quang học, truyền ánh sáng từ màn hình siêu nhỏ trong gọng kính qua tròng kính đến mắt người đeo.
- Ưu điểm: Giúp kính có thiết kế mỏng nhẹ, tròng kính trong suốt, hiển thị thông tin mà vẫn quan sát được môi trường xung quanh.
- Nhược điểm: Vùng hiển thị trên nhiều mẫu kính AI còn nhỏ, chủ yếu phục vụ văn bản và thông báo; khả năng hiển thị màu sắc, độ sáng phụ thuộc vào từng thiết kế.
- Sản phẩm tiêu biểu: Rokid Glasses và INMO Go 3 là những mẫu kính AI sử dụng công nghệ Waveguide để hiển thị thông tin trước mắt người dùng.
- Phù hợp với ai? Người cần xem thông báo, dịch thuật, chỉ đường và sử dụng trợ lý AI mà không phải thường xuyên lấy điện thoại ra.
Waveguide là gì?
Waveguide, hay còn gọi là ống dẫn sóng quang học, là một công nghệ sử dụng cấu trúc quang học để dẫn ánh sáng từ nguồn phát đến vị trí cần hiển thị. Trong kính thông minh, nguồn sáng thường đến từ một màn hình siêu nhỏ được tích hợp trong gọng kính. Ánh sáng sau đó được đưa vào hệ thống waveguide, truyền qua tròng kính và hướng đến mắt người đeo.

Điểm đặc biệt của công nghệ này là phần tròng kính vẫn có thể có sự trong suốt. Người dùng có thể vừa nhìn thấy môi trường xung quanh thực tế phía trước, vừa nhìn thấy nội dung được hiển thị trên tròng kính được chiếu thẳng vào trong mắt của mình.
Công nghệ Waveguide hoạt động như thế nào?
Để dễ hình dung, các bạn có thể xem hệ thống hiển thị Waveguide như một đường truyền ánh sáng gồm ba bước chính: tạo hình ảnh, dẫn ánh sáng và đưa hình ảnh tới mắt người dùng.

Bước 1: Tạo hình ảnh bằng màn hình Micro LED
Đầu tiên, một màn hình siêu nhỏ tạo ra hình ảnh cần hiển thị. Ví dụ: Trên Rokid Glasses RV101, hệ thống này sử dụng công nghệ Micro LED, cho phép tạo ra nguồn sáng nhỏ gọn với độ sáng cao.

Thay vì sử dụng một tấm nền lớn như các điện thoại thông minh, thì Micro LED chỉ cần tạo ra những nội dung đơn giản như chữ, thông báo hoặc hình ảnh đơn giản. Đây là lý do hệ thống Waveguide là một lựa chọn phù hợp với các kính thông minh, vì các kính này cần tiết kiệm hết mức có thể về không gian, trọng lượng và năng lượng.
Có một điều ít người để ý: ánh sáng bị hao hụt khá nhiều trên đường đi qua Waveguide. Nếu nguồn phát không đủ sáng, chữ đến được mắt bạn sẽ bị mờ, nhất là khi ra ngoài trời. Đó cũng là lý do Rokid trang bị cho RV101 màn hình Micro LED có độ sáng lên đến 1.500 nits.
Bước 2: Dẫn ánh sáng bên trong tròng kính
Sau khi hình ảnh được tạo ra, ánh sáng sẽ đi vào cấu trúc Waveguide nằm trong hệ thống quang học của kính. Các cấu trúc quang học đặc biệt giúp điều hướng tia sáng truyền qua tròng kính thay vì để nó lan truyền tự do ra môi trường xung quanh.

Nếu muốn hiểu sâu hơn một chút, tia sáng sẽ bật qua bật lại bên trong lớp kính theo nguyên lý phản xạ toàn phần (Total Internal Reflection), giống hệt cách ánh sáng chạy trong sợi cáp quang mà nhà mạng kéo về tận nhà bạn.
Bạn có thể hình dung đơn giản rằng tròng kính lúc này không chỉ có nhiệm vụ bảo vệ mắt hay điều chỉnh thị lực, nó còn đóng vai trò như một hệ thống dẫn ánh sáng, đưa hình ảnh từ nguồn phát vô cùng nhỏ lên đúng vị trí cần thiết.
Bước 3: Đưa hình ảnh tới mắt người dùng
Khi ánh sáng truyền đến khu vực đầu ra của Waveguide, hệ thống quang học sẽ hướng ánh sáng về phía mắt người đeo. Người dùng sẽ nhìn thấy hình ảnh ảo chồng lên khung cảnh thật phía trước. Điều quan trọng cần hiểu là Waveguide không tự tạo ra hình ảnh, mà nó chỉ là một phần của hệ thống hiển thị của kính, có nhiệm vụ truyền và điều hướng ánh sáng từ màn hình đến mắt người đeo.

Nhờ cách bố trí này, nhà sản xuất có thể giảm kích thước cụm hiển thị và tích hợp công nghệ vào một thiết kế trông gần giống như kính thông thường hơn.
Vì sao các kính thông minh AI lại chọn sử dụng Waveguide?
Khác với những mẫu kính AR tập trung vào việc tạo ra một màn hình ảo với kích thước to lớn để xem phim hoặc chơi game, các mẫu kính thông minh AI hướng đến trải nghiệm kính thông minh có thể sử dụng trong đời sống hằng ngày
Người dùng có thể sử dụng kính Rokid để nhận thông báo, hiển thị nội dung dịch thuật, theo dõi các chỉ dẫn từ chức năng chỉ đường, v.v. Bên cạnh đó, việc sử dụng màn hình Micro LED giúp cho kính tiết kiệm điện năng hơn, vì màn hình chỉ cần phát sáng ở những điểm ảnh có nội dung thay vì toàn bộ khung hình.

Một điểm cộng lớn khác là trọng lượng. Ví dụ, nhờ cụm hiển thị nhỏ gọn, Rokid Glasses RV101 chỉ nặng khoảng 49g, gần như không khác một chiếc kính cận thông thường. Với một chiếc kính bạn đeo từ sáng đến chiều, vài chục gram chênh lệch là thứ cảm nhận được rất rõ sau vài tiếng.
Rokid sử dụng màn hình Micro LED đơn sắc màu xanh lá cho cả hai mắt, kết hợp với ống dẫn sóng nhiễu xạ (Diffractive Optical Waveguide). Nghe thì có vẻ hạn chế, nhưng khi dùng thực tế, bạn chủ yếu đọc chữ, nhìn mũi tên chỉ đường hay một dòng thông báo, nên một màu là đủ. Đổi lại, màn hình đơn sắc giúp kính tiết kiệm điện hơn và dễ đạt độ sáng cao.
Ưu và nhược điểm của công nghệ Waveguide
Ưu điểm
- Mỏng nhẹ như kính thường: Toàn bộ cụm hiển thị nằm gọn trong gọng và tròng kính, nhìn từ xa trông không khác kính mắt bình thường là mấy.
- Vẫn nhìn rõ xung quanh: Tròng kính trong suốt nên bạn vừa đọc được thông tin, vừa thấy đường đi và người đối diện.
- Ít tốn pin: Màn hình Micro LED chỉ sáng ở chỗ có nội dung, rất hợp với viên pin nhỏ xíu nằm trong càng kính.
- Không cần rút điện thoại: Tin nhắn, chỉ đường hay bản dịch hiện ngay trước mắt, tiện nhất là những lúc tay bạn đang bận.
Nhược điểm
- Vùng hiển thị nhỏ: Trường nhìn của kính Waveguide hiện nay còn hẹp, đủ cho vài dòng chữ chứ chưa đủ cho một màn hình lớn.
- Chủ yếu là chữ: Nhiều mẫu kính chỉ hiển thị một màu, nên đừng kỳ vọng xem ảnh hay video sắc nét trên kính.
- Không dành cho xem phim, chơi game: Nếu bạn muốn có một rạp phim mini ngay trước mắt thì Waveguide chưa phải là câu trả lời.
- Phụ thuộc độ sáng nguồn phát: Vì ánh sáng hao hụt trên đường đi, dưới trời nắng gắt chữ có rõ hay không còn tùy vào độ sáng màn hình của từng mẫu kính.
- Có thể thấy ánh cầu vồng: Ở một số góc nhìn, kính dùng ống dẫn sóng nhiễu xạ có thể xuất hiện viền màu cầu vồng nhẹ. Mức độ khác nhau tùy thiết bị và điều kiện ánh sáng.
Kính thông minh sử dụng Waveguide phù hợp với ai?
Nói ngắn gọn, kính dùng Waveguide như Rokid Glasses RV101, INMO GO 3, Even G2, Rayneo IO dành cho những ai muốn xem thông tin thật nhanh mà không phải rút điện thoại ra. Chẳng hạn như:
- Bạn hay làm việc hoặc trò chuyện với người nước ngoài và cần bản dịch hiện ngay trước mắt.
- Bạn thích đi du lịch, muốn vừa đi bộ khám phá phố phường vừa xem chỉ đường mà không phải cúi xuống điện thoại.
- Bạn thường thuyết trình hoặc quay video và cần một chiếc máy nhắc chữ (teleprompter) gọn nhẹ.
- Bạn muốn đọc thông báo, hỏi trợ lý AI trên một chiếc kính có thể đeo cả ngày.
Còn nếu bạn mua kính chủ yếu để xem phim, chơi game hay cần một màn hình ảo thật to, thì các mẫu kính AR màn hình sẽ hợp với bạn hơn.
Kết luận
Tóm lại, Waveguide không phải là một chiếc màn hình. Nó là công nghệ “đường ống” dẫn ánh sáng từ một màn hình siêu nhỏ trong gọng kính đến thẳng mắt bạn, xuyên qua tròng kính trong suốt. Nhờ vậy, kính thông minh mới có thể hiển thị thông tin mà vẫn mỏng nhẹ như kính thường.
Cái giá phải trả là trường nhìn còn hẹp và nội dung chủ yếu là chữ, biểu tượng. Vì thế, Waveguide hợp với những chiếc kính đeo hằng ngày hơn là để giải trí. Trước khi chọn mua, bạn chỉ cần tự hỏi: mình cần một chiếc kính để xem thông tin nhanh, hay một màn hình ảo để xem phim? Trả lời được câu đó là bạn đã biết nên chọn loại kính nào.







